Interview met directeur “prenten en tekeningen” van het Louvre – 2006

De aanwezigheid van Carel van Tuyll van Serooskerken op een Parijs terrasje op een steenworp afstand van het Louvre blijft niet onopgemerkt. De hoofdconservator van het grootste museum ter wereld van de afdeling ‘Arts graphiques’ wordt binnen de kortste keren aangesproken met de vraag of hij de echtheid kan vaststellen van een tekening die een particuliere verzamelaar onlangs heeft aangekocht. Tekeningen en prenten zijn het specialisatiegebied van Carel van Tuyll die sinds vorig jaar officeel is aangesteld als hoofdconservator – de eerste buitenlander die een dergelijke functie heeft mogen bekleden. Tot 2003 was het alleen via een concours mogelijk toegang te krijgen tot het ‘corps des conservateurs’ die de verantwoordelijkheid dragen over het erfgoed van Frankrijk.

Carel van Tuyll, kunsthistoricus en tot 2005 Hoofd collectiebeheer van alle vijf afdelingen van Teylers Museum in Haarlem – dat overigens ietsje ouder is dan het Louvre – is door het Louvre zelf benaderd met de vraag of hij beschikbaar was voor deze eervolle functie. Zijn hoofdtaken blijven op zich hetzelfde – het bewaren en doen restaureren en publiceren van de collectie, het tentoonstellen van de werken en het aantrekken van bezoekers – maar dan wel op een andere schaal (er zijn niet minder dan 150 000 tekeningen in het bezit van het Louvre !), belast met de leiding van een team van conservatoren en in een andere omgeving.

In tegenstelling tot Teylers Museum dat een stichting heeft als organisatiestructuur, is het Louvre een uitgesproken publiekrechtelijke instelling, al wordt het ten dele geprivatiseerd met behulp van mecenaatprojecten. Een kwart van het bezoekersaantal van het Louvre (ruim 7 miljoen bezoekers per jaar), dat overigens enorm is gestegen als gevolg van het Da Vinci Code effect, komt gratis binnen. Het gaat daarbij voornamelijk om de jeugd, studenten, schoolklassen en kunstenaars. Verder zijn het zijn veelal vrouwen op leeftijd die het Louvre bezoeken. Carel van Tuyll vertelt dat de mensen in de eerste plaats komen voor de Joconde. Op nummer 2 staat niet de Venus van Milo (dit beeld is de 3e publiekstrekker), maar de piramide zelf (!)

Het is een heel karwei om alle bezoekers binnen te leiden via deze ene hoofdingang, merkt Carel van Tuyll op. Vooral met de openstelling van het Louvre in de avonduren op woensdag, vrijdag en zaterdag, moet er hard gewerkt worden achter de schermen om de zalen weer schoon en op orde te krijgen voor de deuren open kunnen voor het publiek de volgende morgen. De hoofdconservator heeft zelf ook bij toerbeurt “avond- en weekenddiensten” om in geval van calamiteiten een aanspreekpunt te zijn. Als hij op dat soort momenten aanwezig moet zijn, profiteert hij ervan een kijkje te nemen in het Louvre zelf. Het blijft een hele uitdaging om alles te bekijken.

Zijn voorgangster die aan het hoofd stond van Tekeningen en Prenten (één van de acht afdelingen die het museum rijk is), heeft de tekeningen laten digitaliseren zodat alles op internet te raadplegen is. Carel van Tuyll vertelt dat de collectie die hij onder zijn beheer heeft niet in haar geheel zichtbaar is maar dat in de studiezaal tekeningen bekeken kunnen worden op aanvraag, in een schitterende zaal bij de Porte des Lions. Sinds zijn aanstelling in het Louvre, heeft Carel van Tuyll het initiatief genomen om een Rembrandttentoonstelling te organiseren ter herinnering aan het geboortejaar van deze schilder. Hij heeft daarvoor tekeningen bijeengebracht die in Franse musea ondergebracht zijn (behalve het Louvre, de Ecole Nationale des Beaux -Arts, de musea van Grenoble en Besançon en een enkele privé collectie), aangevuld met tekeningen uit de Collectie Frits Lugt in de Fondation Custodia waarvan hij overigens bestuurslid is sinds een aantal jaren. De Rembrandttentoonstelling is 20 oktober 2006 geopend voor het publiek en loopt door tot 8 januari 2007 in de Napoleon hal.

Carel van Tuyll vertelt dat hij zich ook inzet voor de aankoop van tekeningen om de huidige collectie uit te breiden. Elke afdeling in het Louvre deelt in een aankoopbudget dat voor een deel voortkomt uit de rentreegelden. Dankzij de ‘Société des Amis du Louvre’ kan het budget aangevuld worden. In de jaarvergadering van deze Vrienden van het Louvre wordt namelijk de mogelijkheid geboden het bestuur van de stichting een aankoop voor te leggen. Daarvoor moet de desbetreffende conservator zijn acquisitieproject verdedigen. Mocht het bestuur akkoord gaan, dan moet bij de volgende jaarvergadering een presentatie gehouden worden. Carel van Tuyl heeft al 2 tekeningen kunnen aankopen op die manier, waaronder één van William Blake die nog niet vertegenwoordigd was in de collectie van het Louvre. Als u lid wordt van Les Amis du Louvre, kunt u deze presentatie bijwonen. U kunt ook, geheel vrijblijvend, op woensdag 22 november 2006 naar het Louvre komen om een lezing bij te wonen over de tekeningen van schilder, tekenaar en etser Rembrandt van Rijn onder leiding van Carel van Tuyll en Peter Schatborn van het Rijksmuseum van Amsterdam, die onder lunchtijd wordt aangeboden. Voor meer informatie over het Louvre / Société des Amis du Louvre, Ecole du Louvre (met de mogelijkheid een jaar lang avondcolleges te volgen voor 120 euro per jaar) en om de tekeningen en prenten e.d. te aanschouwen vanuit uw bureaustoel : zie www.louvre.fr !

Onder Ons

Hallo wereld.

Hier volgt een overzicht van artikelen die verwijzen naar mijn Parijse periode (2006-2011), mijn periode als medewerker van de redactie bij de lokale radio zender Radio Amsterdam FM en de huidige periode als journaliste bij de lokale, Amsterdamse buurtkrant Dwars door de buurt (www.oost-online.nl) alsmede bij de patiëntenvereniging VMDB.