Jongerenwerkloosheid: politiek gaat wederom vrijuit

Stel je voor: je bent begin twintig, afgestudeerd in de ICT (met stage-ervaring) en je duikelt van de ene op de andere dag van 50 werkuren per week naar 0 uur. Wat doe je dan? Solliciteren natuurlijk: minstens 20x per week, als het moet! Vervolgens er achter aan bellen en op gesprek zien te komen. En dan blijkt dat je telkens wordt afgewezen. Redenen te over: je bent ofwel te enthousiast, overdressed, underdressed, overgekwafiliciteerd, of, in tegendeel, is je curriculum vitae in de ogen van de werkgever niet zwaar genoeg. Of je hebt niet de goede kleur das om (!) Tot overmaat van ramp besluit je een naam te verzinnen en gebruik je Jantje in plaats van je eigen voornaam: Dai.
Begin 2015 werkt Dai inmiddels 2,5 jaar voor zijn oude stage-werkgever zonder uitbetaald te worden. Hij kan zodoende recente werkervaring in zijn CV opnemen voor zijn sollicitaties. Een politica stelt voor dat je als gedupeerde van discriminatie het beste social media kunt inzetten omdat grote bedrijven gevoeliger zijn voor laster campagnes dan voor een melding bij Meldpunt Discriminatie.


Debat Jeugdwerkloosheid en kansenongelijkheid
Deze anekdote die Dai en personne vertelt ter gelegenheid van een debat over jeugdwerkloosheid, raakt de kern van het probleem voor (kinderen van) allochtonen: discriminatie op grond van naam, bij de voorselectie. Een Marokkaanse van 22 jaar werd pas op gesprek gevraagd toen ze de voornaam Linda aanvoerde. Via Meldpunt Discriminatie kwam er een rechtszaak die echter geseponeerd werd. Een Surinaamse jongen met een uitstekend cv kreeg te horen dat hij een sterke Amsterdamse tongval had, een ander werd met 22 jaar te oud bevonden…
Vorig jaar werd dit debat georganiseerd door mensen van instellingen die er dit jaar geen vervolg aan hadden gegeven. Het zijn de jongeren Abdil en Mouaad zélf geweest die het initiatief hebben genomen deze avond te organiseren. De reden is dat zij geen inzicht hebben in wat er gebeurd is met de aanbevelingen van januari 2014.
De politieke partijen met hun beleid c.q. wensen die erop afgerekend kunnen worden voor én na de uitkomst van de gemeenteraadsverkiezingen zijn op stadsdeelniveau Groen links, en met name voor wat betreft de gemeenteraad D66 en SP welke uitgenodigd zijn, achter een tafel.
De moderator van de avond, Hafsa, spreekt een zaal toe die tjokvol zit (80 man). De sfeer is eerst bedeesd en beleefd maar naderhand emotioneel en strijdlustig. Er is een jonge vrouw Souad die de aanwezige politici eraan herinnert dat er 10 jaar terug een debat was met hetzelfde thema. Daaruit kwamen aanbevelingen voort waarvan zij zich afvraagt wat er concreet mee is gedaan door het stadsdeel. Hoe stadsdelen banen kunnen creëren terwijl 50 000 ambtenaren ontslagen zijn in 2014 is voor haar een raadsel. Antwoorden blijven uit.


Positieve geluiden
Afgezien van concrete gevallen van kansenongelijkheid zijn er echter ook positieve geluiden te horen. Tasnime vertelt over haar project dat succesvol is uitgezet in Amsterdam. Het gaat om huiswerkbegeleiding van personeel in filialen van Albert Heijn. Dankzij de steun en toeverlaat van meewerkende studenten scoren de jongeren hogere cijfers op school. De teamcoach van het Jeugd Preventie Team (JPT), Abdullah, legt uit dat zijn team zich inzet voor de veiligheid van de buurt en daarbij hangjongeren aanspreekt op hun gedrag. Het is hem gelukt maar liefst 25 jongeren aan werk te helpen, mede dankzij een netwerk.


Cijfers en realiteit
Dan komen de thema ’s stage en werkgelegenheid naar voren. In Amsterdam zijn 18 000 jongeren op zoek naar werk – hetgeen 40% is van het totaal – voor minimaal 12 uur per week van wie 60% nog op school zit (cijfers begin 2015, Red.). De jongeren met minimaal MBO niveau 2 maken meer kans op werk. Meer dan 40 % van de totale werkloosheid heeft geen startkwalificatie. Onder hen heeft 40 % geen westerse achtergrond. Landelijk gezien zijn er 800 000 werklozen, wat neerkomt op 8 % van de beroepsbevolking. Jongeren zonder werk staan onder druk omdat zij schulden moeten afbetalen, hun ouders helpen en aan hun eigen toekomst moeten denken. Vrijwilligerswerk is “ok” maar voor deze jongeren heeft geld verdienen de prioriteit. Stages worden slecht of niet vergoed. (Bron cijfers en statistische gegevens: O & S en CBS).

Reacties uit de zaal

Aanbevelingen debat 2014 en uitkomsten
Hierbij een greep uit de aanbevelingen van vorig jaar:
pak discriminatie aan, leg een boycot op aan het bedrijfsleven, stel een jeugdwerkgarantieplan op, bied trainingen op maat aan jongeren die graag ondernemen, schep meer stageplekken, probeer met social return meer jongeren in dienst te laten nemen…
Er zijn jonge bedrijven die zijn ingesprongen op de vraag naar trainingen, stageplekken, competenties, netwerk: Dynamo, Starters4Communiations, Ready4Work, Amsterdam aan het werk, Mediatrainingen, Buurtbali. Een burgerinitiatief dat in het oog springt is streetSmart: een stichting die lokale talenten helpt ontwikkelen en tegen de tijdgeest in gaat. Dagelijks komen ze jongens en meisjes tegen zonder hoop. “Zo krijgen de mensen mét diploma net zo goed een baan als schoonmaker”. Ik word uitgenodigd er een kijkje te nemen voor de volgende Dwars krant van Amsterdam Oost. Wordt vervolgd dus!
Ook het jongerenplatform (JPF) – een initiatief van jonge buurtbewoners – geeft de jongeren de gelegenheid zich uit te spreken over de situatie.. Zij hebben vanaf 10 februari 2015 ook een facultatieve zetel in de technische commissie van Stadsdeel Oost. De Stichting Interculturele Participatie en Integratie (SIPI) biedt een trainingsprogramma en individuele coaching. Nevin (Groen Links) attendeert op stage-mogelijkheden in het Science Park.

Er is iemand uit de zaal die aandacht vraagt voor een Facebookpagina waar karweitjes op staan vermeld waarmee je een zakcentje kunt verdienen. Het is belangrijk banen laagdrempelig aan te bieden en dat jongeren tijdelijk werk accepteren. Een persoon uit de zaal vertelt dat hij geld is gaan verdienen als zelfstandige. Zo heeft hij zelf kansen gecreëerd.
De naam Wilders is één keer gevallen waarbij vrouwen o.l.v. “Indische Jasmijn” het voortouw hadden genomen aangifte te doen tegen zijn uitspraken over minder Marokkanen en naar de rechtbank waren gestapt.
Er is een oudere man die de zaal in het Arabisch toespreekt. Hij zegt dat de jongeren in de zaal “Hollandse jongeren” zijn en hij hoopt dat zij hoge posities zullen krijgen in de maatschappij of in de Tweede Kamer. Hij krijgt een oorverdovend applaus van de zaal. Onvermeld blijven echter de pijnlijke consequenties van de invoering van het leenstelsel…